Aardig gesprek gehad met vertegenwoordigers van een Tilburgs ondernemersnetwerk. We kenden elkaar nog niet. Maar we bleken het eens over de veel te grote, niet-reële, op louter politieke profilering gebaseerde college-ambities. Door de jaren heen dropten Tilburgse bestuurders (PvdA, CDA, VVD, meestal met goedkeuring van of getolereerd door GroenLinks) teveel ideetjes van bovenaf op de stad: malls, topsport, kantoren, bedrijventerreinen. Een met analyses en argumenten onderbouwde Tilburgse industriepolitiek ontbrak en ontbreekt nog steeds. Net als een langetermijnvisie op de Tilburgse economie. Adhoc, snel politiek en publicitair scoren was en is het adagium. Dat moet nu echt anders.

Bijzonder vind ik het wel om te merken dat SP én ondernemers dat zo ervaren. Beiden pleiten we voor een langetermijnvisie die niet uit de lucht komt vallen maar voortbouwt op de historische wortels van Tilburg en op wat er al is. Die visie moet vervolgens snel concreet worden in plaats van jarenlang aarzelend en op halve kracht voort te modderen. We bleken het ook eens over de noodzaak om gezamenlijk te onderzoeken hoe we Tilburg door de economische crisis loodsen, en hoe we de lokale economie (en daarmee de samenleving) blijvend kunnen versterken.

Typisch in het gesprek vond ik dat er ondernemers bestaan die zelf vragen om -naast ruimte om te ondernemen- overheidsregie waar zelfregulering door het bedrijfsleven niet werkt. Andere dingen die ter sprake kwamen: Organon en soortgelijke doemscenario’s, en wat te doen als gemeente in zulke gevallen, herstructurering van bedrijventerreinen, de definitie van kennis, de noodzaak om ook laag opgeleiden aan het werk te houden. De financiële en economische crisis zorgen voor een akelige maar ook unieke tijd nu: Bijna iedereen voelt de noodzaak om te zoeken naar nieuwe oplossingen.

Het is alleen te hopen dat de veroorzakers van de crisis (de bestuurders van de banken en de grote bedrijven, en alle neoliberale regeringen) op een zijspoor worden gehouden in die zoektocht. De in veel opzichten contraproductieve communistische ordening van de samenleving kreeg zijn zwanenzang in 1989 met de val van de Muur. Het failliet van de kapitalistische (of neoliberale, zo u wilt) wereldorde bewees zich definitief met de bankencrisis. Tijd om na te denken hoe het dan wel moet. Hoe we een samenleving kunnen inrichten waarin de waardigheid van elk levend wezen uitgangspunt en leidraad is. Waarin alle mensen gelijkwaardig en solidair zijn en evenveel kans hebben om een menswaardig bestaan op te bouwen. Een samenleving waarin ecologie en economie met elkaar in evenwicht zijn, bij elkaar horen in plaats van te botsen.